Cloud Computing là gì? Thông tin chi tiết điện toán đám mây

Bạn đã bao giờ thắc mắc làm thế nào các dịch vụ như Netflix, Spotify hay Google Drive có thể lưu trữ và truy cập một lượng dữ liệu khổng lồ từ bất kỳ đâu có Internet chưa? Câu trả lời nằm gọn trong hai từ: Cloud Computing.

Đây không chỉ là một thuật ngữ công nghệ thời thượng, mà là nền tảng cốt lõi đang định hình lại cách doanh nghiệp vận hành, giúp tối ưu chi phí, tăng cường hiệu suất và mở ra những cơ hội phát triển đột phá trong kỷ nguyên số.

Trong bài viết này, đội ngũ chuyên gia tại CodeStar Academy sẽ cùng bạn đi sâu vào tìm hiểu Cloud computing là gì, các mô hình dịch vụ, lợi ích kinh tế cũng như cách ứng dụng công nghệ này hiệu quả nhất.

Cloud Computing (Điện toán đám mây) là gì?

Cloud Computing (điện toán đám mây) là mô hình cung cấp các tài nguyên công nghệ thông tin (như máy chủ ảo, lưu trữ dữ liệu, cơ sở dữ liệu, mạng, phần mềm) qua Internet (“đám mây”) với cơ chế thanh toán dựa trên mức sử dụng thực tế.

Thay vì phải đầu tư một khoản tiền khổng lồ để mua sắm, lắp đặt và duy trì các trung tâm dữ liệu vật lý (on-premise), doanh nghiệp có thể thuê quyền truy cập vào các tài nguyên IT này từ các nhà cung cấp dịch vụ đám mây (Cloud Provider) như AWS, Google Cloud, Microsoft Azure hay các đơn vị trong nước như Viettel IDC.

Hiểu một cách đơn giản, điện toán đám mây là gì? Nó giống như việc bạn sử dụng điện lưới. Bạn không cần mua máy phát điện riêng, bạn chỉ cần cắm phích vào ổ điện của nhà cung cấp và trả tiền cho số điện năng bạn tiêu thụ.

>> Xem thêm: AWS là gì?

Cloud Computing hoạt động như thế nào?

Hệ thống điện toán đám mây hoạt động dựa trên công nghệ ảo hóa (virtualization), cho phép tách rời phần mềm khỏi phần cứng vật lý để tạo ra các tài nguyên ảo có thể truy cập từ xa.

Công nghệ ảo hóa cho phép nhà cung cấp chia một máy chủ vật lý mạnh mẽ thành nhiều máy chủ ảo (Virtual Machines – VMs) riêng biệt. Các tài nguyên này được tập hợp tại các trung tâm dữ liệu khổng lồ trên toàn cầu.

Khi người dùng gửi yêu cầu qua Internet, hệ thống quản lý đám mây sẽ phân bổ tài nguyên phù hợp từ các bể tài nguyên (resource pools) này để đáp ứng nhu cầu ngay lập tức. Điều này giúp tối ưu hóa phần cứng và đảm bảo tính sẵn sàng cao cho dịch vụ.

Lợi ích của Cloud Computing

Điện toán đám mây mang lại lợi thế cạnh tranh vượt trội nhờ khả năng chuyển đổi mô hình tài chính, tối ưu hóa vận hành và thúc đẩy tốc độ đổi mới sáng tạo.

Dưới đây là những lợi ích của Cloud Computing tác động mạnh mẽ nhất đến doanh nghiệp:

Tối ưu chi phí

Đây là lợi ích kinh tế lớn nhất. Cloud giúp doanh nghiệp chuyển từ chi phí đầu tư (CAPEX – mua phần cứng, xây phòng máy) sang chi phí vận hành (OPEX – trả phí thuê bao hàng tháng). Bạn không cần lo lắng về chi phí khấu hao hay bảo trì phần cứng, giúp dòng tiền linh hoạt hơn.

Linh hoạt và khả năng mở rộng không giới hạn

Khả năng mở rộng (Scalability) là “vũ khí” của Cloud. Doanh nghiệp có thể tăng hoặc giảm quy mô tài nguyên IT chỉ trong vài phút. Ví dụ, một trang thương mại điện tử có thể tăng gấp đôi số lượng máy chủ vào ngày Black Friday và giảm xuống ngay sau đó để tiết kiệm chi phí.

Hiệu suất vượt trội và tốc độ truy cập toàn cầu

Các nhà cung cấp lớn như AWS hay Google Cloud sở hữu mạng lưới trung tâm dữ liệu toàn cầu, sử dụng phần cứng thế hệ mới nhất. Điều này đảm bảo độ trễ thấp và hiệu suất xử lý cao hơn nhiều so với một máy chủ vật lý đơn lẻ tại văn phòng.

Độ tin cậy cao với khả năng sao lưu và phục hồi

Bảo mật dữ liệu và tính liên tục trong kinh doanh là ưu tiên hàng đầu. Cloud Computing giúp việc sao lưu dữ liệu, khôi phục sau thảm họa (Disaster Recovery) trở nên dễ dàng và ít tốn kém hơn nhờ dữ liệu được lưu trữ phân tán tại nhiều vị trí địa lý khác nhau.

Thúc đẩy đổi mới sáng tạo với Big Data, AI và IoT

Cloud cung cấp nền tảng hạ tầng mạnh mẽ để xử lý Big Data, triển khai trí tuệ nhân tạo (AI) và kết nối Internet vạn vật (IoT). Doanh nghiệp có thể tận dụng các công cụ phân tích dữ liệu lớn có sẵn trên đám mây để ra quyết định kinh doanh chính xác hơn.

3 mô hình dịch vụ Cloud Computing phổ biến nhất

Ba mô hình chính gồm IaaS (Hạ tầng), PaaS (Nền tảng) và SaaS (Phần mềm), phục vụ các nhu cầu quản lý và phát triển ứng dụng khác nhau của doanh nghiệp.

Để hiểu rõ các loại dịch vụ Cloud Computing, hãy hình dung về mức độ quản lý mà bạn muốn thực hiện:

IaaS (Infrastructure as a Service)

IaaS cung cấp các tài nguyên cơ bản như máy chủ ảo, mạng, và không gian lưu trữ.

• Đặc điểm: Bạn quản lý hệ điều hành, dữ liệu và ứng dụng; nhà cung cấp quản lý phần cứng và mạng.
• Phù hợp với: Quản trị viên hệ thống, doanh nghiệp muốn kiểm soát tối đa hạ tầng CNTT mà không cần mua máy chủ.
• Ví dụ: Amazon EC2, Google Compute Engine.

PaaS (Platform as a Service)

PaaS cung cấp môi trường để phát triển, kiểm thử và quản lý ứng dụng mà không cần lo lắng về hạ tầng bên dưới.

• Đặc điểm: Bạn chỉ cần tập trung vào viết code ( phát triển ứng dụng ) và quản lý dữ liệu.
• Phù hợp với: Lập trình viên (Developers).
• Ví dụ: Google App Engine, Heroku, AWS Elastic Beanstalk.

SaaS (Software as a Service)

SaaS là mô hình phân phối dịch vụ nơi phần mềm được cung cấp qua Internet.

• Đặc điểm: Người dùng cuối chỉ việc sử dụng ứng dụng, không cần quan tâm đến cài đặt hay bảo trì.
• Phù hợp với: Người dùng phổ thông, nhân viên văn phòng.
• Ví dụ: Gmail, Google Drive, Salesforce, Microsoft Office 365.

Bảng so sánh tóm tắt IaaS, PaaS, SaaS là gì:

Đặc điểm	IaaS (Hạ tầng)	PaaS (Nền tảng)	SaaS (Phần mềm)
Đối tượng	Quản trị viên IT	Lập trình viên	Người dùng cuối
Bạn quản lý	OS, Ứng dụng, Data	Ứng dụng, Data	Không gì cả
Nhà cung cấp lo	Phần cứng, Mạng	OS, Phần cứng, Mạng	Tất cả mọi thứ

Lựa chọn mô hình triển khai nào?

Doanh nghiệp có thể chọn Public Cloud để tiết kiệm chi phí, Private Cloud để bảo mật tuyệt đối hoặc Hybrid Cloud để tận dụng ưu điểm của cả hai.

Khi so sánh Public Private Hybrid Cloud, yếu tố quyết định thường là sự cân bằng giữa chi phí, bảo mật và khả năng kiểm soát.

Public Cloud: Giải pháp công cộng linh hoạt

• Đặc điểm: Hạ tầng được sở hữu bởi nhà cung cấp dịch vụ (bên thứ 3) và chia sẻ cho nhiều khách hàng.
• Ưu điểm: Chi phí điện toán đám mây thấp nhất, không tốn phí bảo trì, khả năng mở rộng vô hạn.
• Nhược điểm: Ít quyền kiểm soát hơn về bảo mật so với Private Cloud.
• Nhà cung cấp: AWS, Azure, Google Cloud.

Private Cloud: “Pháo đài” riêng cho doanh nghiệp

• Đặc điểm: Hạ tầng dành riêng cho một tổ chức duy nhất, có thể đặt tại chỗ (on-premise) hoặc thuê riêng.
• Ưu điểm: Bảo mật trong Cloud Computing ở mức cao nhất, tùy chỉnh linh hoạt theo quy trình riêng.
• Nhược điểm: Chi phí đầu tư và vận hành cao (tương tự CAPEX).
• Phù hợp: Ngân hàng, tổ chức chính phủ cần bảo mật dữ liệu nghiêm ngặt.

Hybrid Cloud: Sự kết hợp hoàn hảo

• Đặc điểm: Kết hợp giữa Public và Private Cloud, cho phép dữ liệu và ứng dụng di chuyển giữa hai môi trường.
• Ưu điểm: Tối ưu hóa chi phí và hiệu suất. Dữ liệu nhạy cảm để ở Private, ứng dụng web public để ở Public Cloud.
• Lợi ích: Mang lại sự linh hoạt tối đa cho chiến lược chuyển đổi số .

Những ứng dụng thực tiễn của Cloud Computing trong doanh nghiệp

Từ lưu trữ dữ liệu, phân tích Big Data đến vận hành ứng dụng di động, Cloud Computing đang hiện diện trong mọi hoạt động kinh doanh hiện đại.

Dưới đây là các ứng dụng của Cloud Computing cho doanh nghiệp phổ biến nhất hiện nay:

• Lưu trữ và sao lưu dữ liệu an toàn: Thay thế ổ cứng vật lý bằng Google Drive, Dropbox hoặc Amazon S3 để truy cập dữ liệu mọi lúc mọi nơi.
• Phân tích dữ liệu lớn (Big Data): Xử lý hàng terabyte dữ liệu khách hàng trong thời gian thực để tìm ra hành vi tiêu dùng.
• Phát triển và kiểm thử phần mềm: Tạo môi trường test server nhanh chóng, giảm thời gian đưa sản phẩm ra thị trường.
• Cung cấp ứng dụng web và di động: Netflix hay Spotify đều chạy trên nền tảng Cloud để phục vụ hàng triệu người dùng cùng lúc.
• Email doanh nghiệp và công cụ cộng tác: Zoom, Slack, Microsoft Teams đều là các ứng dụng SaaS điển hình.

Tại Việt Nam, bên cạnh các “ông lớn” quốc tế, các nhà cung cấp Cloud Computing tại Việt Nam như Viettel IDC, FPT Smart Cloud, CMC Cloud cũng đang phát triển mạnh mẽ, cung cấp giải pháp phù hợp với quy định lưu trữ dữ liệu trong nước.

Ưu nhược điểm của điện toán đám mây

Hiểu rõ ưu nhược điểm của điện toán đám mây giúp doanh nghiệp xây dựng chiến lược quản trị rủi ro hiệu quả khi chuyển đổi hệ thống.

• Ưu điểm: Tiết kiệm chi phí, triển khai nhanh, truy cập toàn cầu, cập nhật tự động.
• Nhược điểm:
• Phụ thuộc vào Internet: Mất mạng đồng nghĩa với việc ngưng trệ công việc.
• Quyền riêng tư: Lo ngại về việc dữ liệu nằm trong tay bên thứ ba.
• Khó khăn khi chuyển đổi nhà cung cấp (Vendor Lock-in): Việc di chuyển dữ liệu khổng lồ từ Cloud này sang Cloud khác có thể phức tạp.

Bắt đầu hành trình chinh phục Cloud với khóa học AWS tại Codestar

Trang bị kiến thức AWS là bước đệm vững chắc để thăng tiến trong ngành IT, mở ra cơ hội việc làm hấp dẫn với thu nhập cao tại các tập đoàn lớn.

Tại sao nên học về Cloud, đặc biệt là AWS?

Trong số các nhà cung cấp, AWS (Amazon Web Services) hiện đang chiếm thị phần lớn nhất toàn cầu. Hiểu biết về AWS không chỉ giúp bạn nắm vững bản chất Cloud computing là gì mà còn là kỹ năng “phải có” của mọi kỹ sư DevOps, SysAdmin hay Developer hiện đại.

Lộ trình học toàn diện từ cơ bản đến chuyên gia tại Codestar

Tại CodeStar Academy, chúng tôi thiết kế khóa học AWS dựa trên nhu cầu thực tế của doanh nghiệp:

• Thực hành trên dự án thật: Cam kết thời lượng thực hành chiếm >70%, giúp học viên làm quen với Console quản trị AWS ngay từ buổi đầu.
• Giảng viên chuyên gia: Đội ngũ giảng viên là các Solution Architect có >10 năm kinh nghiệm triển khai dự án lớn.
• Hỗ trợ trọn đời: Không chỉ đào tạo, CodeStar còn hỗ trợ kết nối việc làm 100% tại các đối tác lớn như CMC, Kaopiz, LG.

Những lợi ích và cơ hội nghề nghiệp

Hoàn thành khóa học, bạn sẽ tự tin thiết kế, vận hành hệ thống trên Cloud, tối ưu hóa chi phí và bảo mật cho doanh nghiệp. Đây là chìa khóa để đạt được mức thu nhập nghìn đô trong ngành IT.

Kết luận

Cloud Computing không còn là một lựa chọn, mà là một yêu cầu tất yếu cho sự phát triển bền vững của doanh nghiệp trong thế giới số. Việc hiểu rõ các khái niệm, lợi ích và mô hình dịch vụ không chỉ giúp bạn tối ưu hóa hạ tầng CNTT mà còn mở ra cánh cửa đến với những công nghệ tiên tiến nhất. Nắm vững kiến thức về điện toán đám mây, đặc biệt là AWS, chính là chìa khóa để bạn đón đầu tương lai và tạo ra lợi thế cạnh tranh vượt trội.

Bạn đã muốn trở thành chuyên gia Cloud? Đừng bỏ lỡ cơ hội! Tìm hiểu và đăng ký ngay Khóa học AWS toàn diện tại Codestar để xây dựng nền tảng sự nghiệp vững chắc trong ngành công nghệ!